TEFAF is geen buitenaards verschijnsel
Elk jaar verheug ik me niet alleen om een aantal dagen te kunnen werken op de kunstbeurs TEFAF. Immers, als je dagelijks urenlang omringd wordt door het mooiste wat de internationale kunstwereld te bieden heeft, dan geeft dat een enigszins paradijslijk gevoel, althans hoe ik me het paradijs dan voorstel.
Natuurlijk is het besef aanwezig dat buiten de poorten van MECC Maastricht de wereld er heel anders uitziet. Geopolitieke spanningen, oorlogen, haat, geweld, economische problemen, klimaatverandering, stikstof en nog veel meer zaken waar je niet vrolijk van wordt.
Maar binnen is die rauwe realiteit even afwezig. Hoewel, op met name oude schilderijen kun je goed zien dat het er eeuwen geleden ook niet altijd plezierig aan toe ging. Hier en daar krijgt iemand een zwaard in de nek of een speer in de borst. Afgunst, jaloezie, liefdesverdriet, ellende, wanhoop, die thema’s vind je zeker ook op TEFAF. De troost is dan dat ze wel heel mooi zijn uitgebeeld, dat verzacht als het ware de pijn.
Een toegangskaart voor deze oase van schoonheid minder kost dan eenpopconcert, restaurantbezoek of voetbalwedstrijd’
Elk jaar verbaas ik me er ook over dat er nogal wat mensen zijn die TEFAF niet zien als een wereldmuseum dat vrij toegankelijk is. Je hoeft niet naar het Louvre, je kunt met de fiets naar het MECC.
Je hoort altijd wel weer geluiden over ‘de rijke stinkerds’ die naar TEFAF toegaan. Welnu, ik behoor niet tot die categorie, maar ik constateer simpel dat een toegangskaart voor deze oase van schoonheid minder kost dan een gemiddeld popconcert, restaurantbezoek of voetbalwedstrijd van een nationale ploeg. En daar gaat Jan met de korte achternaam ook naar toe.
Het heeft voor een deel misschien te maken met het calimero-gedrag dat sommige Limburgers nog altijd tonen. De underdog die altijd pech heeft. Ik merk dat gelukkig niet bij de vele honderden, zo niet duizenden mensen uit de regio die op en rond TEFAF werken als beveiliger, als horecamedewerker, assistent in een stand, chauffeur of anderszins. Bij hen zie ik juist een zekere trots. Dat wij in Limburg toch maar effe de beste kunstwereld ter wereld hebben. Dat komt wellicht ook doordat die mensen er dagelijks zijn en dus met hun eigen ogen zien, dat TEFAF weliswaar heel bijzonder is, maar geen buitenaards verschijnsel. Doorgaans zijn het degenen die er nooit zijn geweest, die er negatief over praten. Een gemeenteraadslid uit de stad had het zelfs over de ‘f*cking TEFAF’. Zij pretendeert het ‘gewone volk’ te vertegenwoordigen, maar het is juist dat volk dat dezer dagen met plezier volop aan het werk is in en rondom het MECC.
Een eenzijdige framing zie je ook als het gaat om die privéjets. Voor de goede orde, ik heb er geen. Maar het gemak waarmee een groepje demonstranten verklaart dat ‘het merendeel van de preview-gasten per privéjet naar TEFAF komt’, is totaal bezijden de waarheid. Een mooi staaltje van ‘framing’. Op zo’n previewdag komen er ruim 6.000 mensen. Ik denk dat er maximaal zo’n 200 met zo’n kinky vliegtuig komen. Oftewel maximaal 3 procent. En het opvallende is dat de reguliere pers die framing gewoon overneemt. Zonder dus even te checken.
Natuurlijk, we hebben klimaatproblemen en over het gebruik van privéjets kun je discussiëren. Al hoor ik dat veel minder als Max Verstappen even Maastricht Airport aandoet met z’n blitse zwarte rode driemotorige jet. Dat is dan ‘eine vaan us’. Maar om te suggereren om alleen nog degenen tot TEFAF toe te laten die kunnen bewijzen dat ze op de meest duurzame wijze naar Maastricht zijn gekomen, dat is wel erg provinciaal gedacht. Hoe je heel duurzaam van Los Angeles of Miami naar het MECC moet komen, dat lijkt me nogal een uitdaging.
Maar los daarvan, met een dergelijke gedachte kun je elk internationaal evenement wel vergeten. Dan geen Pinkpop meer bijvoorbeeld. Ik geloof niet dat Bruce Springsteen met de boemeltrein naar Landgraaf komt. Dan ook geen André Rieu meer. Geen wereldmuziekconcours in Kerkrade. Geen grote sportwedstrijden. Alleen nog het Oud Limburgs Schuttersfeest en buurtbraderie.
