Van punten tot MICHELIN-druiven: wat zeggen wijnbeoordelingen eigenlijk?
Vorige week was in Maastricht de uitreiking van de MICHELIN Sterren voor Nederland. Grote felicitaties aan alle chefs die hier een ster – of zelfs twee – in ontvangst mochten nemen.
Wellicht heeft u gezien dat de MICHELIN Gids naast restaurants en hotels inmiddels ook wijnmakers beoordeelt. Michelin presenteerde dit jaar een eigen wijnselectie voor Bourgogne en Bordeaux, waarbij wijnproducenten worden onderscheiden met één, twee of drie MICHELIN-druiven.
Maar is er eigenlijk behoefte aan nóg een systeem om wijn te beoordelen?
Wijnschrijvers en critici die ooit begonnen met het uitdelen van punten hebben door de jaren heen de nodige kritiek over zich heen gekregen. Hoe kun je een wijn nu beoordelen met punten? En wat is nu werkelijk het verschil tussen 94 en 95 punten?
Ook wijnmakers kregen kritiek. Sommigen zouden zich te veel richten op de voorkeuren van invloedrijke wijncritici – Robert Parker voorop – in de hoop op hoge scores en daarmee hogere verkopen. Wijnen werden daardoor soms gemaakt met de criticus in gedachten, in plaats van uitsluitend vanuit de wijngaard en de visie van de wijnmaker.
De systemen verschillen inmiddels. De meeste wijnmagazines en wijnschrijvers werken met het 100-puntensysteem, anderen gebruiken bijvoorbeeld een schaal van 20 punten. Deze beoordelingen hebben doorgaans betrekking op één specifieke wijn en één specifieke jaargang.
Michelin kiest met zijn wijnselectie voor een andere benadering. In plaats van afzonderlijke wijnen van punten te voorzien, beoordeelt Michelin de producent. Dat gebeurt met één, twee of drie druiven. Daarnaast bestaat er een selectie van producenten die wel worden opgenomen, maar geen druivendistinctie krijgen.
Dat systeem heeft wat mij betreft voor- en nadelen.
Een voordeel is dat de aandacht niet automatisch alleen uitgaat naar de absolute topwijn van een producent, vaak met het bijbehorende prijskaartje. Bij veel wijnhuizen valt juist in het middensegment ontzettend veel kwaliteit te ontdekken. Door een producent als geheel onder de aandacht te brengen, kijkt de consument misschien ook eerder naar andere wijnen die door dezelfde wijnmaker worden gemaakt.
Aan de andere kant kan iedere jaargang enorm verschillen. En daarmee kunnen ook de wijnen veranderen. Juist het opnieuw proeven, beoordelen en beschrijven van iedere jaargang, en het ontdekken van de verschillen tussen bijvoorbeeld wijngaard A en wijngaard B, maakt ons vak zo interessant.
Daar komt nog iets bij: uiteindelijk blijft wijn ook een kwestie van smaak.
Een van de beste trockenbeerenausleses van Duitsland kan misschien de maximale score krijgen, maar als u niet van edelzoete wijnen houdt, gaat u daar waarschijnlijk niet meer van genieten. Een hoge score maakt een wijn niet automatisch tot je favoriete wijn.
Dat is misschien wel het belangrijkste om te onthouden. De wijnwereld is een wereld die je moet leren navigeren. En vooral: je moet zelf blijven proeven en ontdekken.
Na verloop van tijd leer je de smaak en voorkeuren van verschillende wijnschrijvers kennen. Je ontdekt welke schrijvers en critici een smaak hebben die bij die van jou aansluit. Een beoordeling wordt dan niet zozeer een waarheid, maar een hulpmiddel.
Michelin probeert met zijn wijnselectie ongetwijfeld meer mensen voor wijn te interesseren. Daarvoor: chapeau! En op zich is het niet onlogisch dat als ze het gerecht beoordelen, dat ze dat dan ook met de wijn doen.
Maar of dit nieuwe systeem de consument daadwerkelijk beter helpt om een fles te kiezen, vraag ik me af.
Uiteindelijk zal de tijd – en vooral het proeven – het leren.
