Is rijden op waterstof dé oplossing?

Urbain over welke alternatieve brandstof straks de nieuwe standaard wordt

Auteur: Urbain Vandormael
Dinsdag 27 augustus 2019

Willen we dat menselijk leven op onze aardbol in de toekomst mogelijk blijft, dan moeten u en ik het stuur radicaal omgooien en met zijn allen anders gaan leven. Dat kan op velerlei manieren. Autorijden op stroom of waterstof zijn er daar twee van, maar voor de meeste mensen zijn ze geen alternatief, omdat ze te duur en te omslachtig zijn.  

Rijden we straks met zijn allen op stroom of waterstof? Ik durf geen voorspelling te doen. Vooralsnog zijn elektrische auto’s in de meerderheid, maar van het voorspelde marktaandeel van 10 procent tegen 2020 zijn we anno 2019 nog mijlenver verwijderd. Om de redenen die wij allemaal kennen: te duur, te kleine actieradius, te beperkt modellenaanbod en nog te weinig laadpalen. 

Fundamentele verschillen Waarin verschilt een auto op stroom van een auto op waterstof? Een e-voertuig haalt zijn energie uit een grote batterij die wordt opgeladen via het stroomnet. Dat kan thuis, op het werk of via publieke laadpalen. De manier waarop de stroom wordt opgewekt, bepaalt of er sprake is van ‘groene’ stroom en zero-uitstoot. Een waterstofauto produceert zijn energie zelf door tijdens het rijden H2 te mengen met zuurstof. Het tanken van waterstof verloopt snel en probleemloos - 5 minuten voor 666 kilometers rijbereik in het geval van de Hyundai Nexo. Het grote probleem is echter het enorme tekort aan publiek toegankelijke waterstofstations: zes in totaal voor Nederland en België samen. Kostprijs per eenheid: 1 à 1,5 miljoen. Dat is veel geld voor een project waarvan de return on investment onzeker is. H2-auto’s zijn voorlopig op de vingers van één hand te tellen, bij wijze van spreken. Omdat er geen waterstoftankstations zijn én omdat waterstofauto’s met vanafprijzen van 65.000 euro voorlopig nog veel te duur zijn voor een particulier.

Wat is waar, wat is niet waar?
Rijden op waterstof is een marginaal verschijnsel dat voorlopig weinig persaandacht krijgt en ook op de sociale media nauwelijks aan bod komt. De meeste mensen hebben er gewoon geen mening over, in het beste geval het ene of andere vooroordeel. Ik heb er enkele voor u samengevat.    

Waterstof is licht ontvlambaar
Toen onlangs een Noors waterstoftankstation in de lucht vloog, was dat voorpaginanieuws met de focus op het licht ontvlambaar karakter van waterstof. Wat tot oeverloze discussies leidde en de verwarring in de hoofden van de mensen nog heeft doen toenemen.  

Het is waar dat de combinatie van waterstof (H2) en zuurstof een ontvlambaar mengsel oplevert vanaf een H2-aandeel van 18 procent. In de praktijk komt dat echter zelden voor; H2 is immers 14 maal lichter dan lucht en vervliegt gewoon. Uit onderzoek van de universiteit van Miami is bovendien gebleken dat de gevolgen van een brand in een benzine- of waterstoftank sterk van elkaar verschillen. Het vuur in de benzinetank verspreidde zich bliksemsnel en legde de auto compleet in de as. Het vuur in de waterstoftank veroorzaakte weliswaar een geweldige steekvlam maar die richtte uiteindelijk minder schade aan. 

Waterstofauto’s zijn inefficiënt
Waterstofauto’s bereiken een rendement van zo’n 50 procent, bij elektrische aangedreven wagens schommelt dat tussen 75 tot 90 procent. Houd je rekening met alle stappen die moeten ondernomen worden – van het aanmaken van waterstof tot het omzetten in kinetische energie – daalt het rendement van een waterstofauto naar 29 à 32 procent. Hij scoort daarmee een tik slechter dan een elektrische aangedreven auto maar nog altijd beter dan een diesel- (25 %) of benzinewagen (22 %).

Terwijl aardolie en aardgas in grote hoeveelheden in de ondergrond voorradig zijn, moet waterstof worden aangemaakt. Geschiedt dat via elektrolyse op basis van hernieuwbare energiebronnen zoals zonne- en windenergie, spreken we van groene H2. Door zijn hoge energiedensiteit kan waterstof over een langere termijn worden gestockeerd, voor stroom is dat onmogelijk.  

Waterstofauto’s produceren waterdamp
De stoom die vrijkomt bij waterstofauto’s draagt bij aan de opwarming, dat is waar. Met die kanttekening dat een waterstofauto nauwelijks meer waterdamp produceert dan een wagen op benzine omdat die brandstof zelf ook koolwaterstof bevat. De stoom uit een waterstofauto is echter minder warm en condenseert sneller.

Conclusie
Welke alternatieve brandstof straks de nieuwe standaard wordt, is koffiedik kijken. Constructeurs die het zich financieel kunnen veroorloven, houden daarom alle opties open. Of ze gaan allianties aan, om de hoge ontwikkelingskosten over meerdere partners te kunnen afschrijven.

Volgens de huidige stand der dingen lijkt mij dat elektrische aandrijving het meest aangewezen is voor gemengd gebruik en gemengde afstanden terwijl waterstof beter rendeert voor grotere modellen en langere afstanden, inclusief het vervoer van personen en goederen. Dat heeft ermee te maken dat de batterijen voor waterstofauto’s kleiner en lichter zijn, dat het tanken van waterstof weinig tijd in beslag neemt en dat de energiedensiteit van H2 40 keer hoger ligt dan die van elektriciteit. Veel zal afhangen van de keuzes die dé politiek maakt, welke vorm van alternatieve aandrijving op ondersteuning zal kunnen rekenen en welke niet.  

___________________
Chapeau Nieuwsbrief
Wil jij wekelijks het laatste nieuws ontvangen over het goede leven in Limburg NL/BE? Schrijf je dan in voor onze mooie nieuwsbrief -> inschrijven <

Lees ook