Op een gitaar rammelen? Dat kan toch iedereen!

Dyanne zet uiteen waarom muziek misschien wel het belangrijkste vak op school is

Auteur: Dyanne Sleijpen
Vrijdag 11 januari 2019

De nieuwste hit van Kinderen voor Kinderen. Schoolkinderen schreeuwen hem mee met de YouTube-karaokeversie ervan, terwijl juf achter haar bureau hun rekenwerk verbetert. Het verschil tussen een trompet en een klarinet? Dat horen ze niet. Muziekinstrumentjes? Die hebben we niet. Voor een muziekdocent was helaas geen budget. Want ze krijgen toch muziek op de middelbare school?

Helaas zijn beide wegbezuinigd omdat ‘men’ besloten heeft het vak muziek te integreren binnen het vak ‘kunstvakken’. Muziekles wordt nu gegeven door een beeldend docent. Ziehier de huidige situatie in het muziekonderwijs! Een muziekdocent is toch niet nodig! Op een gitaar rammen, met YouTube meezingen of op een piano pingelen, dat kan toch iedereen? Nee dus, en ik ga je precies vertellen waarom.

Een goed gevulde tas
Zoals jullie misschien weten werk ik als muziekdocente. Zeven jaar alweer. Eerst in het basisonderwijs, nu in het middelbaar onderwijs. In het basisonderwijs werd ik ingehuurd voor workshops van vier weken, omdat voor meer helaas geen budget was. Met mijn gitaar en goed gevulde tas reisde ik van school naar school.

Toen ik in het middelbaar onderwijs was aanbeland dacht ik: ‘Hé wat fijn, hier hoef ik niet te knokken voor mijn uren.’ Het leek mij vanzelfsprekend dat er veel aandacht was voor muziek. Maar helaas, het tegendeel was waar. Scholen krimpen, krijgen minder leerlingen, wat automatisch betekent dat er ook minder leerlingen zijn die kiezen voor muziek in de bovenbouw. En zijn er niet genoeg leerlingen dan wordt het vak afgeschaft als eindexamenvak. Helaas pindakaas. Daarnaast worden, door alle onderwijsvernieuwingen, in de onderbouw ook steeds vaker vakken samengevoegd tot één vak.

Motorische vaardigheden
Maar weten overheid, schoolbesturen en directeuren wel wat het maken van muziek met de ontwikkeling van een kind doet?

In de eerste plaats helpt een instrument een kind bij het ontwikkelen van  motorische vaardigheden: het bewegen van vingers, handen, armen, benen of voeten. Denk aan het friemelen om je vingers op de goede plek te krijgen bij het bespelen van een gitaar of het indrukken van de klepjes bij de klarinet.

Daarnaast zorgen instrumenten voor een goede coördinatie van zowel de linker- als de rechterhand. Leerlingen staan vaak te springen om te leren drummen. Een drumstel, dat is zo’n cool instrument. Maar als ze dan beginnen, merken ze dat het ontzettend moeilijk is. De rechterhand speelt zestiende noten, de linkerhand halve noten en de rechtervoet ook halve noten, maar dan wel op een andere tel. Zo gaat het bij het bespelen van de piano, het drumstel, de gitaar en ga zo maar door ook. Kinderen worden bewust van hun eigen lichaam.

Leren luisteren
Een klas zonder ervaring met het samen maken van muziek staat vaak versteld van het feit dat als ze samen spelen het lang niet zo mooi klinkt dan wanneer ze een stuk alleen spelen. Hoe kan dat, is dan mijn vraag. Al snel komen ze tot de ontdekking dat ze naar elkaar moeten luisteren. En, raar maar waar: door middel van muziek luisteren leerlingen sneller naar elkaar. Daarnaast moet je, als je samenspeelt, goed met elkaar communiceren. Je leert naar medemuzikanten te luisteren en elkaar te helpen door positieve feedback te geven. Leerlingen doen dit ontzettend goed. Volwassenen kunnen daar nog veel van leren!

Muziek heeft alles te maken heeft met gevoel en emotie van de muzikant. Waar luister je naar als je verdrietig bent en troost nodig hebt? Naar Happy van Pharell Williams? Misschien om je beter te voelen. Maar niet om even lekker te kunnen janken.

Emoties
Bij het maken van muziek en het schrijven van muziek komen er dan ook af en toe traantjes. Een van mijn mooiste opdrachten vind ik het schrijven van een rap met 3 havo. Leerlingen kijken een documentaire over een Warchild die nu in Europa zijn geld verdient met rap, en daar weer de mensen uit zijn geboorteland mee helpt. Prachtig! Dit gaan zij ook doen! Een rap schrijven over iets dat hun raakt en ook andere mensen zal raken. Eerst sputteren ze tegen, maar als ze dan aan de slag gaan. Wauw! Dan ben ik zo trots! 

Bij elk onderdeel van het muziekonderwijs maakt het kind een eigen ontwikkeling door. Een kind leert muziek waar te nemen. Door structuren te herkennen, zich te concentreren, zich stukken eigen te maken en ze te automatiseren. In het basisonderwijs wordt muziek vaak gebruikt als hulpmiddel voor het studeren van woordjes, lichaamsdelen of bijvoorbeeld een alfabet. Door herhaling en concentratie onthouden mensen sneller. Een ideaal hulpmiddel dus.

Zelfbeeld en eigenwaarde
Ieder kind is uniek. Een kind heeft een eigenheid. Eigen wensen en eigen behoeften. Muziek is een ideaal middel om te werken aan het zelfbeeld en de eigenwaarde van een kind. Chapeau is vaak aanwezig bij grote muziekevenementen, waaronder musicals en opera’s. Zou dit over veertig jaar nog mogelijk zijn als we niets aan muziekeducatie doen?

Barry White zong het al:

‘Let the music play on
Just until I feel this misery is gone
Movin', kickin', groovin', keep the music strong
Let it play on, let it play on, let it play on
Please, let it play on, let it play on……’

Alsjeblieft?!

_______________________

Abonneer je op Chapeau Magazine
Sluit nu een jaarabonnement af voor slechts €29,50 en ontvang vele extra's -> meer info <

Lees ook

Ontvang nu wekelijks een update over het goede leven in Limburg NL/BE.

Meld je nu aan!

Instagram

Bekijk de laatste #chapeaumagazine feeds op onze instagram

Bekijk onze instagram