Internationale lof voor Groene Loper

Maastrichts ondertunnelingsproject krijgt belangrijke prijs in Londen

Auteur: Maarten van Laarhoven
Vrijdag 7 december 2018

Een internationaal succes voor de Groene Loper in Maastricht. Het project werd gisteravond tijdens New Civil Engineer Tunnelling Festival in het Grange Tower Bridge Hotel in Londen uitgeroepen tot ‘Ondertunnelingsproject van het jaar’. Lof was er ook voor degenen die de afgelopen jaren de kar hebben getrokken bij de ondertunneling van de A2. Het team kreeg een eervolle vermelding in de categorie ‘Tunneling Team of the Year'. Chapeau maakte dit najaar een wandeling over de Groene Loper en ontdekte wat het megaproject zo bijzonder maakt.

Dat ze het dak op kunnen. Dat is wat persfotografen en cameramensen te horen krijgen als ze de huismeester van de Torenflat vragen of ze vanaf een van de hoger gelegen etages opnames mogen maken. Een buitenkans, want de platte bovenkant van het iconische appartementencomplex aan het Oranjeplein (bij nat weer of het minste zuchtje wind is het er levensgevaarlijk) is de plaats bij uitstek om te zien hoezeer Maastricht de laatste tijd veranderd is.

Wie vanaf een kleine vijftig meter boven de grond naar de horizon tuurt – en daarmee tevens uitkijkt op de plek waar nog niet zo lang geleden dagelijks tienduizenden auto’s over grauwgrijs asfalt raasden - blikt over de Groene Loper de nabije toekomst in. De bijna vijf kilometer lange bomenlaan in wording strekt zich uit van het Europaplein tot aan de zogeheten Landgoederenzone, de plek waar de gegoede burgers van Maastricht in een ver verleden hun buitenhuizen hadden. Met enig gevoel voor symboliek zou je de Groene Loper kunnen zien als een eigentijds warm welkom aan de duizenden nieuwe bewoners die dit fraaie, nieuw gewonnen gebied vanaf 2019 zullen bevolken. Het warme welkom is zeer zeker ook bedoeld voor bezoekers en recreanten.

Dooie akkertje
In een omgeving die ook veel bestuurders tientallen jaren een doorn in het oog was, verrijst de komende jaren een nieuw stadsgedeelte waar op hoog niveau gewoond, geleefd, gewerkt én gerecreëerd kan worden. Wie zich binnen het gebied wil verplaatsen, zal dat op zijn dooie akkertje moeten doen: de omgeving is volledig ingericht op voetgangers en langzaam rijdend verkeer.

‘Stadsvernieuwingsproject waar
vanuit de hele wereld met
belangstelling naar wordt gekeken’

,,De inrichting van de Groene Loper is de laatste fase van een gigantisch stadsvernieuwingsproject waar vanuit de hele wereld met belangstelling naar wordt gekeken”, zegt René Lecluse, real estate developer bij Ballast Nedam Development. Het consortium Avenue2, bestaande uit Strukton en Ballast Nedam, won in 2009 de aanbesteding voor het hele A2-project: van de ondertunneling van de A2-traverse en de aanleg van de Groene Loper, tot de ontwikkeling van het gebied, een klus die nog zeker tot 2026 duurt.

Internationaal niveau
Maastricht heeft alle reden om trots te zijn op de Groene Loper, aldus de vastgoedontwikkelaar. Bescheidenheid is daarbij niet op zijn plaats, vindt Lecluse. ,,Als bedrijf zullen we de komende jaren geen mogelijkheid onbenut laten om te onderstrepen dat hier iets tot stand gebracht is wat van internationaal niveau is.”

Als het gaat om de impact trekt hij graag de vergelijking met de ‘Big Dig’ in Boston, met een uiteindelijk prijskaartje van 15 miljard dollar een van de duurste bouwprojecten uit de geschiedenis van de Verenigde Staten. De Big Dig (vrij vertaald: de Grote Graafpartij) voltrok zich van 1982 tot 2007 en gaf het centrum van de Amerikaanse stad aan de Amerikaanse oostkust een compleet ander aanzien, doordat het de Cross Town Express Way - een foeilelijk stelsel van autosnelwegen dwars door de stad, daterend uit de jaren vijftig - door middel van tunnels onder de grond liet verdwijnen.

Verademing
Als er iemand gelukkig is met de Groene Loper, dan is het wel Katya Ivanova. De voormalig programmamanager van Maastricht Bereikbaar, de organisatie die het zogeheten Beter Benutten-programma van de Rijksoverheid uitvoert en coördineert, was de afgelopen jaren nauw betrokken bij het A2-ondertunnelingsproject. Door samen met het bedrijfsleven op een innoverende manier naar de verkeersstromen te kijken is – met name tijdens de spits – het autoverkeer flink teruggedrongen. ,,Je mag het gerust een verademing noemen dat een groot deel van het verkeer nu definitief weg is uit de stad”, zegt Ivanova. ,,Door de barrière die de A2 was is verdwenen, is ook de doorstroming een stuk verbeterd. Afgezien van dit alles zijn we blij dat langs de Groene Loper duurzaam wordt gebouwd. Want Maastricht Bereikbaar staat ook voor duurzaamheid.”  

Pratend over de Groene Loper dringt ook de vergelijking met Madrid Rio zich op, aldus Lecluse. Een indrukwekkend project in de Spaanse hoofdstad, waarbij tussen 2003 en 2007 - onder meer door ondertunneling - een einde werd gemaakt aan de dagelijkse overlast van ruim 200.000 auto’s. Feitelijk is Madrid Rio – het park werd in 2011 geopend – wat we in Maastricht de Groene Loper noemen: een aaneenschakeling van groen met waterpartijen, fonteinen, grasweides en niet te vergeten wandel- en fietspaden.

Details
Wie zijn verbeeldingsvermogen een beetje aan het werk zet en vanaf het dak van de veertiende etage van de Torenflat inzoomt op de details – al was het maar in gedachten - kan zich heel goed voorstellen hoe het hier straks zal zijn op dagen dat de zon uitbundig schijnt. Op het terras van brooderie & stadstaverne Talentino De Greune Luiper, gevestigd op de begane grond van de monumentale, volledig in het nieuw gestoken Gemeenteflat (een rijksmonument daterend uit de late jaren ’40) lopen ‘talenten’ met een licht verstandelijke beperking af en aan om de gasten met broodjes en ambachtelijke vlaai een aangename dag te bezorgen.

‘Het park dat hier is
aangelegd is het cement
van de lokale samenleving’

Even verderop laat de vlak voor de Tweede Wereldoorlog in gebruik genomen Onze-Lieve-Vrouw-van-Lourdeskerk zien hoe mooi ze eigenlijk is. De kerk is een van de trotse symbolen van de wijk Wittevrouwenveld en eveneens een rijksmonument. Bijzonder is dat het door de legendarische architect Fritz Peutz ontworpen godshuis tot voor kort vanaf een afstand nauwelijks opviel.

Vol geluk flaneren
Oudere Maastrichtenaren uit Wittevrouwenveld flaneren nu al door wat ze ook beschouwen als hun eigen ‘nieuwe’ woonomgeving. Dát de Groene Loper hen gelukkig maakt, blijkt wel uit de verhalen die ze vertellen op het moment dat je ze even aanklampt. Verhalen over ‘vroeger’, toen het hier zo heerlijk wonen was en je – zonder  je leven in gevaar te brengen – naar het vlakbij gelegen Wyckerpoort kon wandelen of fietsen. Die tijd is nu weer terug, vertellen ze. Je loopt  of pedaleert in een paar minuten naar het station. En vandaaruit ben je in een oogwenk in het centrum van de stad.

Wethouder Gert-Jan Krabbendam (GroenLinks, Ruimtelijke Ontwikkeling, Wonen, Landschapsinrichting en Duurzaamheid) begrijpt hun trots maar al te goed. ,,De vele parels in het gebied zijn nu pas goed zichtbaar. Dat komt ook omdat je nu de rust en stilte hebt om het allemaal in je op te nemen. Voor ons was het een belangrijke uitdaging om al die parels aaneen te rijgen zodat er een soort parelketting zou ontstaan. Ik denk dat we in die opzet aardig zijn geslaagd.”

Net als Madrid Rio is de Groene Loper een plek die als vanzelf de sociale structuur versterkt, aldus de wethouder. ,,We praten vaak over de landschappelijke waarde, terwijl de sociale waarde minstens zo belangrijk is. We hebben van meet af aan een situatie willen creëren waarin mensen de ruimte voelen om met elkaar in contact te komen.”

Lokaal cement
De bij het project betrokken partijen hebben de bewoners van de Wittevrouwenveld en Wyckerpoort aangespoord om zelf mee na te denken hoe het gebied wordt ingericht, zet Krabbendam uiteen. ,,Niet gebouwen, maar mensen moeten het gebied levend maken. Dat is niet iets wat je even vanachter de tekentafel regelt. Juist doordat mensen meedenken en zich ‘mede-eigenaar’ gaan voelen, creëer je een maatschappelijke verantwoordelijkheid. Je kunt het in zekere zin vergelijken met een Vereniging van Eigenaren, zij het niet in juridische zin. De vereniging waar wij over praten zit in de hoofden van de mensen. Zij kennen de omgeving, kennen elkaar en hebben door een nieuw gedeeld gevoel van eigenwaarde meer binding met elkaar gekregen. Het park dat hier is aangelegd is het cement van de lokale samenleving.” 

De komende vijf tot zes jaar zullen in totaal 1000 nieuwe woningen, huizen én appartementen, in het gebied verrijzen. Het gaat zowel om koop als huur. Daarnaast is voorzien in ongeveer 20.000 vierkante meter commercieel vastgoed. ,,Het wordt een spannende omgeving”, aldus Krabbendam. ,,Toekomstige bewoners kunnen kiezen uit een grote variatie aan architectonische ontwerpen en steensoorten. Ook wordt rekening gehouden met een combinatie van wonen en werken.”

Overweldigend
De verkoop is een paar maanden geleden opgestart, maar nu al kan worden gesteld dat de belangstelling overweldigend is, zegt Stefan Stijns van Boek en Offermans Makelaars, dat met een van haar vestigingen pal aan de Groene Loper is gevestigd. ,,Gemiddeld krijgen we elke week wel twintig telefoontjes van mensen die serieus overwegen om naar de Groene Loper te verhuizen. Vaak vragen ze zich bezorgd af of ze niet te laat zijn. Ze hebben zoveel mooie verhalen gehoord dat ze bang zijn de boot te missen. Dat komt door alle publiciteit, maar het geeft ook aan dat mensen echt geïnteresseerd zijn en er goed over nadenken.”

Ook Cyril van de Veerdonk van Tijs en Cyril Makelaardij in Meerssen constateert dat de belangstelling enorm is. Potentieel gegadigden komen uit diverse leeftijdsklassen. Zeker de goedkopere woningen zijn voor de meeste mensen redelijk betaalbaar, legt hij uit. ,,We zien bijvoorbeeld 55-plussers die in de betere wijken van Maastricht wonen, maar toch op zoek zijn naar iets anders (bijvoorbeeld omdat de kinderen het huis uit zijn), terwijl ze wel de wens hebben om in Maastricht te blijven wonen. Die groep kunnen wij heel goed bedienen, net als overigens de groep kopers in het midden- en dure segment.”

Unieke kans
Het aanbod aan woningen dat aan de Groene Loper komt wordt zeer divers, vult Stefan Stijns aan. ,,Starters en jonge gezinnen met kinderen hebben de unieke kans om in een nieuw modern gebied te wonen, op loopafstand van het centrum. Binnen vijf minuten zit je in het stadsdeel Wyck. Als je nu een woning koopt weet je zeker dat straks je energiekosten een stuk lager zullen zijn. Maar het allermooiste blijft de bijzondere omgeving: in welke stad in Nederland heb je nog de kans om een nieuwbouwwoning te betrekken aan een park?”

FOTOGRAFIE: JORIS VROEMEN

_______________________________

Chapeau Nieuwsbrief
Wil jij wekelijks het laatste nieuws ontvangen over het goede leven in Limburg NL/BE? Schrijf je dan in voor onze mooie nieuwsbrief -> inschrijven <

Lees ook