Beoordelen van restaurants, oliebollen en haring een beetje link

De wekelijkse zaterdagblog van Jo Cortenraedt

Auteur: Jo Cortenraedt
Zaterdag 2 juni 2018

Een opvallend bericht deze week. Het Algemeen Dagblad stopt met de jaarlijkse haringtest, oliebollentest en de friettest. Daar hebben ze lang over nagedacht. Want het leverde de krant veel publiciteit op, maar de laatste tijd vooral negatieve publiciteit.

Eindelijk concludeerde de hoofdredactie dat het toch niet verdedigbaar was dat redacteuren van de krant, met in hun kielzog 'deskundigen' , bepaalde zaken met kennelijk veel genoegen tot de grond aan afbraken. Sommige verkopers kregen een nul voor hun oliebol, met als bijschrift dat het 'te smerig was om er hondenvoer van te maken'.

Ongetwijfeld hebben die redacteuren gegniffeld toen ze deze teksten produceerden. Haha, die hebben we eens even neergesabeld. De macht van de media is groot en op die manier kun je de naam van een bepaalde zaak volledig onderuit halen. Of de betreffende redacteuren er zèlf veel verstand van hebben, is vaak zeer de vraag. En in het geval van de haring, bleek een van de deskundigen niet helemaal onafhankelijk te zijn.

Verstandig dat de AD-hoofdredactie er nu een streep onder heeft gezet. Dat heeft ook ermee te maken dat mensen mondiger zijn geworden en de krant niet meer het alleenrecht heeft op publiciteit. Sinds de opkomst van social media kunnen zaken zich verweren, zeker als ze een grote schare trouwe fans hebben. Die gaan zich dan afzetten tegen de betreffende krant, met als eindresultaat dat al die testen en recensies leiden tot serieus abonneeverlies. Dan wordt het een dure activiteit ten genoegen van duur betaalde, maar soms verzuurde en lang niet altijd kundige redacteuren.

Kranten en weekbladen hebben meer dan vroeger aandacht voor gastronomie en dat is mooi. Maar helaas gebeurt het al te vaak dat bepaalde redacteuren die zichzelf bombarderen tot deskundige, er een groot genoegen in scheppen om zaken flink af te kraken onder het motto 'lekker kritisch'.  Dat gebeurt lang niet altijd even genuanceerd en naar mijn idee ook vaak niet echt kundig. Zeker als ze telkens weer andere 'gasten' meenemen, van wie je niet weet of zij verstand van het vak hebben. Ik ken gevallen van 'gasten' van wie ik zeker weet dat zij van de gastronomie en kooktechnieken geen kaas gegeten hebben.  Sowieso zou je de beoordelingen met een vast team moeten doen, om zo de graadmeter meer evenwichtig te maken. Anders kun je niet reëel vergelijken.  

Ik lees soms recensies waarvan ik denk: die jonge ondernemer kan het verder schudden. Dan wordt zo'n zaak naar de filistijnen geschreven. Is dat het doel van een krant? Bovendien zijn de beoordelingen vaak heel vaag. 'De sauvignon blijft een beetje vlak'.  Welke Sauvignon, uit welk land, jaar, producent? De prijs, enzovoorts. Waarom was die vlak? De lezer weet tegenwoordig ook wel wat van wijn, dus met zo'n nietszeggende zin kan ie verder niks.

Ik merk dat horeca-ondernemers en hun klanten zich steeds meer afzetten tegen die soort recensies. Naar mijn idee werkt dat uiteindelijk negatief voor de krant. Goede kans dat familie, vrienden en vaste gasten van een zaak die de bodem in wordt geschreven, de krant afbestellen.  De hoofdredacteur van het AD gaf bovendien zelf deze week toe dat smaken inderdaad kunnen verschillen. Dus daar moet je al voorzichtig in zijn. Een puntensysteem is dan ook heel link. De kans op fouten en verkeerde inschattingen is heel groot. Dan hebben de mensen van zo'n zaak jaren keihard gewerkt, en dan worden ze op basis van een eenmalig bezoek van een journalist volledig onderuit gehaald. Ik denk dat media veel meer moeten beseffen wat de persoonlijke gevolgen kunnen zijn.

Zelf ga ik veel meer af op wat bijvoorbeeld de Michelin-gids meldt. Die wordt samengesteld door mensen die grondig zijn opgeleid voor dit vak en voor wie dit hun dagelijks werk is. Dat is heel iets anders dan een redacteur die na een aantal redactieposten ineens 'culinair journalist' wordt, zonder opleiding of serieuze ervaring.

Er zijn overigens uitzonderingen. In het Belang van Limburg schrijft Rudi Smeets elke week over een restaurant. Die geeft geen beoordeling, maar die informeert vooral. Dat is toch waar de lezer op zit te wachten, niet op de persoonlijke nukken van een redacteur of 'gast'. 

Bij Chapeau proberen we de restaurantrecensies zo genuanceerd mogelijk te doen, al kan dat altijd beter. We doen dat steeds met hetzelfde team: Erik Sauter en mijzelf. Sauter wordt alom gezien als een van de beste wijnproevers van de Benelux. Dan heb je al kwaliteit aan tafel. En zijn kennis van de gastronomie, zeker ook in Frankrijk, is enorm.

En dan nog is het moeilijk. Daarom gaan we sowieso alleen naar zaken waarvan we vermoeden dat die goed werken. We maken er dan geen slijmverhaal van, maar kritische opmerkingen doseren we en schrijven we zo genuanceerd mogelijk op. Meer als tip dan om af te kraken. En als we al een keer ergens gegeten hebben, waar het erg tegenviel, dan besluiten we om na het betalen van de rekening de aantekeningen in de prullenbak te gooien. We doen er niemand een plezier mee om uitgebreid te melden hoe slecht onze ervaring was. We zijn immers geen lid van de 'smaakpolitie'.  En leedvermaak behoort niet tot onze ambitie. We willen vooral informeren, zo goed en volledig mogelijk. En onze lezers tippen over een kwalitatief adres. Gelukkig zijn die er heel veel in Limburg.

 

Lees ook